Akıllı sözleşme nasıl çalışır?
Bir geliştirici programı blokzincire yükler. Kullanıcılar veya başka sözleşmeler bu programın işlevlerini çağırabilir. Ağdaki bilgisayarlar işlemi kurallara göre yürütür ve sonucu kaydeder.
Örneğin bir token takasında sözleşme, verdiğiniz tokenı ve alacağınız miktarı belirlenen koşullarla işler. Talimatın çalışması için genellikle bir işlem gönderilmesi ve ağ ücretinin ödenmesi gerekir; sözleşme kendiliğinden saati takip eden bir uygulama gibi düşünülmemelidir.
Günlük kullanımda nerede karşınıza çıkar?
Merkeziyetsiz borsada takas yapmak, bir likidite havuzuna varlık eklemek veya NFT üretmek akıllı sözleşme etkileşimidir. Cüzdanınızda gördüğünüz onay ekranı, bu programla yapacağınız işlemin ayrıntılarını gösterir.
Her token transferi aynı akışı kullanmaz. Örneğin ağın kendi varlığını göndermekle bir token sözleşmesinin transfer işlevini çağırmak teknik olarak farklı işlemlerdir.
Sözleşme adresi ne işe yarar?
Sözleşme adresi, ilgili programı o ağ üzerinde tanımlar. Aynı isimde farklı tokenlar bulunabildiği için isim ve logo yerine doğru ağdaki sözleşme adresini doğrulamak daha anlamlıdır.
Adres, projenin resmî belgelerinden bulunabilir. Blok gezgininde işlem geçmişi, token bilgileri ve varsa doğrulanmış kaynak kodu incelenebilir. Kodun doğrulanmış olması, yayımlanan kaynakla ağdaki kodun eşleştiğine ilişkin bilgi verir.
Token harcama izni nedir?
Bazı işlemlerden önce bir sözleşmeye tokenlarınızı belirli miktara kadar kullanma izni verirsiniz. Approval adı verilen bu adım, takas işleminin kendisinden ayrı olabilir.
Örneğin 100 tokenlık izin verdiğinizde sözleşmenin yetkisi bu sınırla ilişkilidir. Sınırsız izin ise daha geniş yetki verir. İhtiyaç kalmadığında izin, cüzdanın veya ilgili ağın desteklediği araçlarla iptal edilebilir. Uygulama bağlantısını kesmek bu izni otomatik kaldırmaz.
Akıllı sözleşmeler değiştirilebilir mi?
Bazı sözleşmelerin kodu yayımlandıktan sonra değişmez; bazıları proxy veya yönetim mekanizmalarıyla güncellenebilir. Güncelleme yetkisinin kimde olduğunu sözleşmenin teknik açıklamasında görebilirsiniz.
Dışarıdaki fiyat gibi verilere ihtiyaç duyan sözleşmeler oracle adlı veri hizmetlerini kullanabilir. Bu durumda sonuç, kodun kurallarıyla birlikte veri kaynağından gelen bilgiye göre oluşur.
Denetim raporu ne anlatır?
Denetim raporu, kodun incelenen sürümünde hangi sorunların bulunduğunu ve bunlara nasıl yanıt verildiğini açıklar. Tarih ve sürüm bilgisi raporun hangi kodu kapsadığını gösterir; inceleme tüm olası hataların bulunacağına dair garanti vermez.
Uygulamayı kullanırken resmî adres, seçili ağ ve imza ekranındaki işlem ile izinler temel kontrol noktalarıdır. Sözleşmelerin birlikte kullanımını DeFi yazısında görebilirsiniz.